<title_newspaper=Przekrj> 
<title_article=Ziemia jest okrga> 
<author_1=E. Biaoborski>
<author_2=> 
<language=pl> 
<style=press>
<year="1952">
<month="2">
<date=1952-02-17>
<period=w>
<status=1_obieg>
<support=paper>
Dzi ju nikt z nas w to nie wtpi, e ziemia jest okrga. Byy jednak czasy, gdy Ziemi uwaano za paski krg, nakryty kopu bkitnego nieba.
Co prawda, ju w zamierzchych czasach niektrzy uczeni przypuszczali albo nawet byli przekonani, e Ziemia ma ksztat kulisty. W szstym wieku starej ery sdzili tak Anaksimander  z Miletu i Pitagoras.
A w wieku trzecim p. n. e.  uczony aleksandryjski Eratostenes obliczy nawet obwd Ziemi! Dwadziecia dwa wieki temu! Uy do tego celu dwu przyrzdw: studni i gnomonu.
Gnomon, to starodawny przybr astronomiczny. Jeli macie w domu gadk deseczk i kawaek prostego drutu, to moecie sobie zaraz zrobi gnomon, taki sam, jakim Eratostenes oblicza obwd Ziemi. Poprostu trzeba ten prosty drut wbi prostopadle do deseczki i gnomon gotw (patrz rys. 1).
Aby zrozumie metod Eratostenesa musimy przypomnie sobie o paru drobiazgach astronomicznych. Wiemy, e Soce jest nad horyzontem raz wyej, raz niej, zalenie od pory roku, oraz od miejsca obserwacji. Gdy bdziemy na rwnoleniku, ktry na mapie jest oznaczony nazw Zwrotnik Kozioroca (a przebiega on 221 stopnia na pnoc od rwnika), to w poudnie, i w dzie letniego stanowiska Soca (t. j. 21 czerwca) promienie Soca bd pada tam prostopadle. Gnomon nie pokae cienia! A gdy spucimy si do gbokiej studni, jak to zrobi Eratostenes, to z jej dna bdziemy nad gow widzie Soce.
Studnia Eratostenesa miecia si w miecie Syena w Egipcie, ktre dzi nazywa si Assuan i jest znan miejscowoci klimatyczn (zdaje si, najsuchsze miejsce na Ziemi). Popatrzcie na map Egiptu i skontrolujcie, e Assuan ley tu obok Zwrotnika Kozioroca.
</support> 
</status> 
</period> 
</date> 
</month> 
</year> 
</style> 
</language> 
</author_2> 
</author_1> 
</title_article> 
</title_newspaper>